www.czapla.cz

  • Full Screen
  • Wide Screen
  • Narrow Screen
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
BĹ‚Ä…d
  • XML Parsing Error at 1:2656. Error 9: Invalid character

Lekcja staro-cerkiewno-s?owia?skiego

Email Drukuj PDF

70 lat temu, 14 lutego 1945 roku, mia? miejsce nalot lotnictwa ameryka?skiego na Prag?. Wystarczy?y trzy minuty, aby w gruzach leg?o prawie 200 budynków, a ponad 700 osób straci?o ?ycie. Przedstawimy Wam dzi? jeden z tych zniszczonych budynków, który po wojnie zosta? odbudowany w do?? oryginalny sposób, przyci?gaj?c spojrzenia i obiektywy turystów.

W samym centrum miasta, mi?dzy Placem Karola i Placem Palackiego, znajduje si? klasztor benedyktynów. Ju? na pierwszy rzut oka jest niezwyk?y – uwag? przykuwa fasada z futurystycznymi wie?ami. Mimo wspó?czesnego wygl?du kompleks liczy blisko 700 lat i by? bia?ym krukiem w?ród praskich opactw ?redniowiecza.

Za?o?y? je sam Karol IV dok?adnie 21 listopada 1347 roku. Za?yczy? sobie, aby sprawowano w nim liturgi? w j?zyku staro-cerkiewno-s?owia?skim. Nawi?zuj?c w ten sposób do tradycji Cyryla i Metodego, król mia? ambitn? wizj? za?egnania panuj?cej w Ko?ciele schizmy mi?dzy Rzymem a Konstantynopolem. Zaprosi? wi?c do Pragi mnichów z Dalmacji, którzy znali staro-cerkiewno-s?owia?ski i mieli pozwolenie na sprawowanie liturgii rzymskiej w tym j?zyku. By?o to novum w stosunku do panuj?cej w Ko?ciele Zachodnim ?aciny. Klasztor zosta? za?o?ony na podstawie przywileju papie?a Klemensa VI z 1346 roku.

150212_Emauzy-700150212_Emauzy-706

W 1371 roku postawiono przy nim ko?ció? pod wezwaniem Naj?wi?tszej Marii Panny, jednak aby podkre?li? s?owia?ski charakter ?wi?tyni, dodano imi? ?wi?tego Hieronima, patronów s?owia?skich Cyryla i Metodego oraz czeskich ?wi?tych Wojciecha i Wac?awa. Podobno budowa kompleksu kosztowa?a tyle samo, co Most Karola. Zgodnie z tradycj? zosta? on po?wi?cony w Poniedzia?ek Wielkanocny 29 marca 1372 roku, a na uroczysto?ci pojawi?o si? wielu znakomitych go?ci, na czele z fundatorem, Karolem IV. Tego dnia w ca?ym Ko?ciele jest odczytywana Ewangelia o spotkaniu Jezusa z uczniami w Emaus i dlatego klasztor zacz?to nazywa? Emauzy (czeski odpowiednik polskiego Emaus). Inne okre?lenie opactwa to Na Slovanech, ze wzgl?du na obecnych tu s?owia?skich zakonników.

150212_Emauzy-694150212_Emauzy-632

Klasztor w krótkim czasie sta? si? renomowanym centrum kszta?cenia i sztuki. Oko?o 1360 roku powsta?y cenne, gotyckie freski oraz malowid?a, przedstawiaj?ce sceny Starego i Nowego Testamentu. Za ich autorów uwa?a si? dworskich malarzy, którzy kilka lat wcze?niej pracowali przy wystroju zamku na Karlštejnie. Tutejszy zbiór 73 dzie? nale?y do najcenniejszych zabytków czeskiego malarstwa gotyckiego. Powsta? tu tak?e szereg pere?ek pi?mienniczych. W 1395 roku mnisi zapisali g?agolic? cz??? ewangeliarza (czes. Remešský evangeliá?). Trafi? on do miasta Reims we Francji i sta? si? ksi?g?, na któr? przysi?gali nowokoronowani królowie francuscy. Ceremonie z udzia?em ewangeliarza odbywa?y si? w tamtejszej katedrze a? do 1782 roku.

150212_Emauzy-656150212_Emauzy-676

W 1419 roku opactwo dosta?o si? w r?ce husytów. Szcz??liwie (w przeciwie?stwie do innych) nie zosta?o zniszczone, poniewa? wi?kszo?? zakonników popar?a pogl?dy nowych „w?a?cicieli”. Powsta? tutaj jedyny klasztor husytów w Czechach. Ten fenomen kolejny raz potwierdza, ?e Emauzy s? wyj?tkowym miejscem. Ostatecznie na pocz?tku XVII wieku, ju? za rz?dów Rudolfa II, klasztor powróci? w r?ce katolików. W 1636 roku zamieszkali tutaj benedyktyni z Montserrat w Hiszpanii, a dwie?cie lat pó?niej zast?pili ich mnisi z niemieckiego klasztoru w Beuron. W 1920 roku przywrócono sprawowanie liturgii s?owia?skiej.

W czasie II wojny ?wiatowej, w 1941 roku, klasztor zaj?li nazi?ci. Opata aresztowano i wys?ano do obozu koncentracyjnego, a na terenie klasztoru urz?dzono szpital wojskowy. Podczas alianckiego bombardowania 14 lutego 1945 roku teren kompleksu sp?on??. Najwi?ksze szkody poniós? ko?ció?: trójnawowe, czternastowieczne sklepienie z dobudowanymi w XVII wieku barokowymi dwiema wie?ami zosta?o kompletnie zniszczone.

150212_Emauzy-631150212_Emauzy-636

Po wojnie klasztor odrestaurowano, a dach odbudowano w nowej formie. W latach 1966-1969 w miejscu dawnych wie? powsta?y efektowne architektonicznie betonowe skrzyd?a, przypominaj?ce rozpo?cierane ?agle statku. Nowa fasada tworzy ciekawe po??czenie ?redniowiecznej architektury ze wspó?czesn?. Asymetryczna 32-metrowa konstrukcja wie? jest zbudowana z bia?ego betonu o grubo?ci 40 centymetrów. Wierzcho?ki zwie?czono czterometrowymi szpicami, na których poz?ocenie zu?yto 1,3 kilograma 24 karatowego z?ota. Wysoko?? ko?cio?a wraz z wie?ami wynosi 52 metry. Kiedy staniemy przed budowl? i spojrzymy w gór?, ulegniemy z?udzeniu optycznemu, które sprawia, ?e po?udniowa wie?a (ta bli?ej We?tawy) wydaje si? wy?sza.

150212_Emauzy-001150212_Emauzy-062

Klasztor zbudowany na planie kwadratu tworzy czteroskrzyd?owy budynek gotycki. Na dziedzi?cu znajduje si? pi?kny rajski dwór z kru?gankami. W XVII wieku do kompleksu dobudowano pi?tro z gotyck? kaplic? cesarsk? i zdobionym barokowym refektarzem. Dzi? najciekawsze cz??ci opactwa udost?pnia si? zwiedzaj?cym. Bilet normalny kosztuje 50 koron, ulgowy – 30. Warto. W?drówka kolejnymi korytarzami opactwa to nie tylko lekcja historii, ale gwarantowane prze?ycia estetyczne. Zachowane do dzi? fragmenty fresków s? prawdziwym dzie?em sztuki.

Do swego klasztoru benedyktyni powrócili po 1989 roku, ale dzi? zajmuj? ju? tylko cz??? kompleksu. W 2003 roku dokonano konsekracji ko?cio?a, a pierwsz? Msz?, zgodnie z tradycj?, odprawiono w Poniedzia?ek Wielkanocny 21 kwietnia 2003 roku. W Emauzach znów odczytano fragment o uczniach z Emaus…

W najbli?szy pi?tek, 13 lutego o godz. 18:00 w ko?ciele Naj?wi?tszej Marii Panny benedyktyni odprawi? uroczyst? msz?, przypominaj?c? 70. rocznic? tragicznego bombardowania Pragi.

You are here: Turystyka Praga dla zaawansowanych Architektura Lekcja staro-cerkiewno-s?owia?skiego